Mẫu hợp đồng mua bán, cho tặng, chuyển nhượng tài sản

Hợp đồng mua bán tài sản là một trong những loại hợp đồng dân sự phổ biến nhất trong đời sống và hoạt động kinh doanh. Khi một bên có nhu cầu bán tài sản và bên còn lại có nhu cầu mua, hai bên cần thỏa thuận rõ về tài sản, giá bán, phương thức thanh toán, thời điểm giao nhận, chuyển quyền sở hữu, bảo hành, trách nhiệm vi phạm và cách giải quyết tranh chấp.

Theo cách hiểu thông dụng, hợp đồng mua bán tài sản là sự thỏa thuận giữa bên bán và bên mua. Bên bán có nghĩa vụ giao tài sản, chuyển quyền sở hữu tài sản cho bên mua; bên mua có nghĩa vụ nhận tài sản và thanh toán tiền theo thỏa thuận. Tài sản mua bán có thể là hàng hóa, máy móc, thiết bị, xe cộ, đồ dùng, quyền tài sản hoặc tài sản khác được phép giao dịch theo quy định pháp luật.

Trong thực tế, nhiều tranh chấp phát sinh không phải vì hai bên không muốn thực hiện hợp đồng, mà do hợp đồng ghi quá sơ sài: không mô tả rõ tài sản, không ghi tình trạng tài sản, không quy định thời hạn thanh toán, không nêu thời điểm chuyển giao rủi ro, không có biên bản bàn giao hoặc không xác định rõ trách nhiệm nếu tài sản có lỗi. Vì vậy, trước khi giao dịch, các bên nên lập hợp đồng rõ ràng để bảo vệ quyền lợi của mình.

1. Hợp đồng mua bán tài sản là gì?

mau-hop-dong-tang-cho

mau-hop-dong-mua-ban-tai-san

Hợp đồng mua bán tài sản là văn bản hoặc thỏa thuận ghi nhận việc bên bán chuyển quyền sở hữu tài sản cho bên mua và bên mua thanh toán tiền cho bên bán. Đây là loại hợp đồng có tính chất chuyển giao tài sản, thường phát sinh trong các giao dịch dân sự, thương mại, kinh doanh, tiêu dùng hoặc nội bộ doanh nghiệp.

Đối tượng của hợp đồng có thể là tài sản hiện có hoặc tài sản hình thành trong tương lai nếu pháp luật cho phép và các bên có đủ căn cứ xác định. Đối với một số tài sản phải đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng hoặc tài sản có điều kiện giao dịch, hợp đồng cần tuân thủ thêm quy định pháp luật chuyên ngành.

Ví dụ: mua bán xe ô tô, xe máy, máy móc sản xuất, thiết bị văn phòng, hàng hóa, vật tư, quyền tài sản, tài sản thanh lý, tài sản đã qua sử dụng, tài sản của doanh nghiệp hoặc tài sản cá nhân có giá trị lớn.

2. Khi nào nên lập hợp đồng mua bán tài sản?

Không phải mọi giao dịch nhỏ đều cần lập hợp đồng dài. Tuy nhiên, với giao dịch có giá trị lớn, tài sản quan trọng, tài sản có giấy tờ sở hữu hoặc việc mua bán có nhiều điều kiện kèm theo, các bên nên lập hợp đồng bằng văn bản.

Nên lập hợp đồng mua bán tài sản trong các trường hợp sau:

• Tài sản mua bán có giá trị lớn.
• Tài sản cần bàn giao theo nhiều đợt hoặc thanh toán nhiều lần.
• Tài sản có giấy tờ sở hữu, giấy đăng ký, hóa đơn, chứng từ hoặc hồ sơ kỹ thuật.
• Tài sản đã qua sử dụng, cần ghi rõ tình trạng thực tế khi bán.
• Tài sản cần bảo hành, bảo trì hoặc cam kết chất lượng.
• Hai bên là doanh nghiệp, hộ kinh doanh, tổ chức cần hồ sơ kế toán, thuế, thanh toán.
• Giao dịch có đặt cọc, phạt vi phạm, bồi thường thiệt hại hoặc điều kiện hủy hợp đồng.
• Hai bên ký từ xa và cần lưu trữ hồ sơ điện tử để đối chiếu khi cần.

3. Nội dung cần có trong hợp đồng mua bán tài sản

Một hợp đồng mua bán tài sản đầy đủ nên thể hiện rõ thông tin các bên, thông tin tài sản, giá bán, thanh toán, giao nhận, chuyển quyền sở hữu, trách nhiệm thuế phí, bảo hành, vi phạm hợp đồng và giải quyết tranh chấp.

4. Mẫu bố cục hợp đồng mua bán tài sản

Khi soạn hợp đồng mua bán tài sản, các bên có thể sử dụng bố cục cơ bản dưới đây để tránh thiếu nội dung quan trọng.

4.1. Phần mở đầu hợp đồng

Phần mở đầu thường gồm quốc hiệu, tiêu ngữ, tên hợp đồng, số hợp đồng, ngày tháng năm ký kết và căn cứ thỏa thuận. Tên hợp đồng nên ghi rõ loại tài sản để dễ quản lý, ví dụ:

• Hợp đồng mua bán xe ô tô.
• Hợp đồng mua bán máy móc thiết bị.
• Hợp đồng mua bán tài sản thanh lý.
• Hợp đồng mua bán tài sản đã qua sử dụng.
• Hợp đồng mua bán hàng hóa, vật tư.

4.2. Thông tin bên bán và bên mua

Thông tin các bên cần ghi chính xác. Nếu là cá nhân, nên ghi họ tên, ngày sinh, số giấy tờ tùy thân, địa chỉ, số điện thoại. Nếu là doanh nghiệp, cần ghi tên công ty, mã số thuế, địa chỉ trụ sở, người đại diện, chức vụ, số tài khoản và thông tin liên hệ.

Nếu người ký không phải là người đại diện theo pháp luật, cần có giấy ủy quyền hoặc căn cứ ủy quyền hợp lệ để tránh rủi ro hợp đồng bị tranh chấp về thẩm quyền ký.

4.3. Thông tin tài sản mua bán

Đây là nội dung quan trọng nhất của hợp đồng. Tài sản cần được mô tả càng rõ càng tốt để tránh tình trạng sau khi ký, mỗi bên hiểu một cách khác nhau.

Thông tin nên có gồm:

• Tên tài sản.
• Số lượng, đơn vị tính.
• Chủng loại, nhãn hiệu, model, mã seri nếu có.
• Năm sản xuất, xuất xứ, tình trạng mới hoặc đã qua sử dụng.
• Thông số kỹ thuật, phụ kiện đi kèm.
• Giấy tờ sở hữu, hóa đơn, chứng từ, hồ sơ kỹ thuật.
• Tình trạng thực tế tại thời điểm ký hợp đồng.

4.4. Giá bán và phương thức thanh toán

Giá bán nên ghi bằng số và bằng chữ. Nếu có thuế giá trị gia tăng, phí vận chuyển, phí lắp đặt, phí sang tên, phí đăng ký hoặc chi phí khác, cần ghi rõ bên nào chịu.

Thanh toán có thể thực hiện một lần hoặc nhiều lần. Với giao dịch giá trị lớn, các bên có thể chia thành các đợt như:

• Đợt 1: Đặt cọc hoặc tạm ứng khi ký hợp đồng.
• Đợt 2: Thanh toán khi bên bán chuẩn bị giao tài sản.
• Đợt 3: Thanh toán sau khi bên mua nhận tài sản và ký biên bản bàn giao.
• Đợt cuối: Thanh toán sau khi hoàn tất thủ tục sang tên, lắp đặt, nghiệm thu hoặc bàn giao đầy đủ hồ sơ.

4.5. Giao nhận tài sản và chuyển rủi ro

Hợp đồng cần ghi rõ thời gian, địa điểm, người giao, người nhận và hình thức bàn giao. Khi bàn giao, nên lập biên bản để ghi nhận tài sản đã được giao đúng số lượng, đúng tình trạng và đúng hồ sơ kèm theo.

Với tài sản có thể hư hỏng, thất lạc hoặc giảm giá trị trong quá trình vận chuyển, các bên cần quy định rõ thời điểm chuyển rủi ro. Ví dụ: rủi ro chuyển từ bên bán sang bên mua khi bên mua ký biên bản nhận tài sản tại địa điểm giao hàng.

4.6. Chuyển quyền sở hữu và thủ tục đăng ký

Đối với tài sản thông thường, quyền sở hữu có thể chuyển theo thỏa thuận của các bên hoặc theo thời điểm bàn giao. Tuy nhiên, với tài sản pháp luật yêu cầu đăng ký quyền sở hữu, quyền sử dụng, các bên cần làm thủ tục đăng ký, sang tên hoặc cập nhật hồ sơ theo quy định.

Hợp đồng nên ghi rõ bên nào chuẩn bị hồ sơ, bên nào nộp phí, thời hạn thực hiện thủ tục và trách nhiệm phối hợp của mỗi bên.

5. Mẫu điều khoản quan trọng trong hợp đồng mua bán tài sản

Dưới đây là một số mẫu điều khoản tham khảo. Khi dùng thực tế, cần chỉnh lại cho phù hợp với loại tài sản, giá trị giao dịch và thỏa thuận cụ thể.

5.1. Điều khoản mô tả tài sản

5.2. Điều khoản giá bán

5.3. Điều khoản thanh toán

5.4. Điều khoản bàn giao tài sản

5.5. Điều khoản bảo hành

6. Hợp đồng mua bán tài sản có cần công chứng không?

Không phải mọi hợp đồng mua bán tài sản đều bắt buộc công chứng. Với các tài sản thông thường như máy móc, thiết bị, hàng hóa, đồ dùng, tài sản thanh lý hoặc tài sản không thuộc trường hợp pháp luật yêu cầu công chứng, các bên có thể lập hợp đồng và ký theo hình thức thông thường hoặc ký điện tử nếu đáp ứng điều kiện pháp lý.

Tuy nhiên, với một số tài sản đặc biệt như quyền sử dụng đất, nhà ở, tài sản gắn liền với đất hoặc tài sản mà pháp luật chuyên ngành yêu cầu công chứng, chứng thực, đăng ký hoặc sang tên theo thủ tục riêng, các bên cần tuân thủ đúng quy định. Trong trường hợp này, hợp đồng điện tử không tự động thay thế thủ tục công chứng, chứng thực hoặc đăng ký bắt buộc.

7. Những rủi ro thường gặp khi mua bán tài sản

Hợp đồng mua bán tài sản nếu viết sơ sài có thể dẫn đến nhiều rủi ro trong quá trình giao nhận, thanh toán hoặc sử dụng tài sản sau này.

• Tài sản giao không đúng mô tả trong hợp đồng.
• Tài sản có lỗi nhưng không rõ bên nào chịu trách nhiệm.
• Bên mua chậm thanh toán hoặc không thanh toán đủ.
• Bên bán không giao đủ giấy tờ, hóa đơn, chứng từ kèm theo.
• Không xác định được thời điểm chuyển quyền sở hữu, chuyển rủi ro.
• Không có biên bản bàn giao nên khó chứng minh tài sản đã được nhận.
• Tài sản đang tranh chấp, bị cầm cố, thế chấp hoặc không thuộc quyền sở hữu hợp pháp của bên bán.
• Không rõ thuế, phí, chi phí sang tên, vận chuyển do bên nào chịu.

8. Có thể ký hợp đồng mua bán tài sản bằng VContract không?

Hợp đồng mua bán tài sản có thể ký điện tử bằng VContract Viettel nếu loại tài sản và giao dịch đó không thuộc trường hợp pháp luật bắt buộc phải công chứng, chứng thực hoặc thực hiện thủ tục riêng bằng hình thức khác. Với các giao dịch mua bán hàng hóa, máy móc, thiết bị, vật tư, tài sản thanh lý, tài sản doanh nghiệp hoặc tài sản thông thường, ký điện tử giúp rút ngắn thời gian và dễ quản lý hồ sơ hơn.

VContract hỗ trợ doanh nghiệp tạo mẫu hợp đồng, gửi ký online, theo dõi trạng thái ký, lưu trữ hợp đồng đã ký và tra cứu khi cần. Đối với giao dịch mua bán tài sản, các bên có thể đính kèm phụ lục danh mục tài sản, bảng giá, biên bản bàn giao, hóa đơn, chứng từ, hình ảnh tài sản hoặc tài liệu kỹ thuật.

Cần lưu ý: VContract là nền tảng hợp đồng điện tử, không phải tổ chức công chứng. Nếu giao dịch thuộc trường hợp pháp luật yêu cầu công chứng/chứng thực, các bên vẫn cần thực hiện thủ tục công chứng/chứng thực theo quy định.

9. Lợi ích khi ký hợp đồng mua bán tài sản bằng VContract Viettel

10. Quy trình ký hợp đồng mua bán tài sản trên VContract

Doanh nghiệp, cá nhân hoặc tổ chức có thể ký hợp đồng mua bán tài sản trên VContract theo quy trình cơ bản sau:

1. Chuẩn bị hợp đồng: Soạn nội dung hợp đồng, mô tả tài sản, giá bán, thanh toán, bàn giao và trách nhiệm các bên.
2. Đính kèm phụ lục: Thêm danh mục tài sản, hình ảnh, hồ sơ kỹ thuật, bảng giá, biên bản bàn giao nếu có.
3. Tải hợp đồng lên hệ thống: Đưa file hợp đồng lên VContract và thiết lập vị trí ký.
4. Gửi hợp đồng cho các bên: Hệ thống gửi thông báo ký đến bên bán, bên mua hoặc người đại diện.
5. Thực hiện ký điện tử: Các bên kiểm tra nội dung và ký theo phương thức đã được thiết lập.
6. Lưu trữ và tra cứu: Sau khi ký xong, hợp đồng được lưu trữ điện tử để tải về, đối chiếu hoặc sử dụng khi giao nhận, thanh toán.

11. Bảng giá tham khảo hợp đồng điện tử mua bán tài sản VContract Viettel

Doanh nghiệp thường xuyên ký hợp đồng mua bán tài sản, mua bán hàng hóa, hợp đồng dịch vụ, phụ lục, biên bản bàn giao hoặc biên bản nghiệm thu có thể lựa chọn gói VContract phù hợp.

Lưu ý: Bảng giá có thể thay đổi theo chính sách từng thời điểm, số lượng hợp đồng, nhu cầu tích hợp và chương trình triển khai thực tế. Doanh nghiệp nên liên hệ tư vấn để được báo giá phù hợp nhất.

12. Câu hỏi thường gặp về hợp đồng mua bán tài sản

Hợp đồng mua bán tài sản có bắt buộc lập thành văn bản không?

Tùy loại tài sản và quy định pháp luật áp dụng. Với tài sản thông thường, các bên có thể thỏa thuận bằng nhiều hình thức. Tuy nhiên, với tài sản giá trị lớn hoặc cần chứng minh giao dịch, nên lập hợp đồng bằng văn bản hoặc hợp đồng điện tử để dễ quản lý và đối chiếu.

Hợp đồng mua bán tài sản có cần công chứng không?

Không phải mọi hợp đồng mua bán tài sản đều cần công chứng. Chỉ những giao dịch mà pháp luật yêu cầu công chứng, chứng thực hoặc đăng ký theo thủ tục riêng mới cần thực hiện đúng hình thức đó. Với tài sản thông thường, các bên có thể ký hợp đồng giấy hoặc ký điện tử nếu luật không cấm.

Mua bán tài sản đã qua sử dụng cần lưu ý gì?

Nên ghi rõ tình trạng tài sản, mức hao mòn, lỗi đã biết, phụ kiện kèm theo, hồ sơ giấy tờ và việc bên mua đã kiểm tra tài sản trước khi nhận. Nếu có bảo hành hoặc không bảo hành, cũng cần ghi rõ trong hợp đồng.

Hợp đồng mua bán tài sản có ký điện tử bằng VContract được không?

Có thể ký điện tử bằng VContract nếu giao dịch không thuộc trường hợp pháp luật bắt buộc công chứng, chứng thực hoặc thực hiện thủ tục riêng bằng hình thức khác. VContract hỗ trợ tạo mẫu, gửi ký, theo dõi trạng thái và lưu trữ hợp đồng điện tử.

Ký VContract có thay thế công chứng không?

Không. VContract là nền tảng hợp đồng điện tử, không phải tổ chức công chứng. Nếu loại hợp đồng mua bán tài sản đó pháp luật yêu cầu công chứng hoặc chứng thực, các bên vẫn cần thực hiện thủ tục công chứng hoặc chứng thực theo quy định.

13. Kết luận

Hợp đồng mua bán tài sản là căn cứ quan trọng để xác định quyền và nghĩa vụ của bên bán, bên mua trong quá trình giao dịch. Một hợp đồng rõ ràng cần có thông tin tài sản, giá bán, thanh toán, giao nhận, chuyển quyền sở hữu, bảo hành, trách nhiệm vi phạm và phương thức giải quyết tranh chấp.

Đối với tài sản thông thường không bắt buộc công chứng, các bên có thể sử dụng VContract Viettel để ký hợp đồng điện tử nhanh chóng, tiết kiệm thời gian và quản lý hồ sơ chuyên nghiệp hơn. Với tài sản thuộc trường hợp pháp luật yêu cầu công chứng, chứng thực hoặc đăng ký, các bên cần tuân thủ đúng thủ tục chuyên ngành trước khi hoàn tất giao dịch.